De 'Sint Paulus' (St. Paulo) komt twee keer voor op de lijst van schepen vlak voor de slag bij Lowestoft 13-6-1665.¹

Het gaat om twee schepen met de zelfde naam. Beide schepen werden in 1665 gehuurd van de VOC. De Sint Paulus van Zeeland (kapt. Cornelis Thomaszoon) en de Sint Paulus van Enkhuizen met kapitein Jan Cornelis Raap.

Tweede Engels-Nederlandse oorlog
De Tweede Engels-Nederlandse oorlog was uitgebroken en de eerste grote zeeslag bij Lowestoft was gewonnen door de Engelsen. Als gevolg daarvan waren veel Nederlandse koopvaarders uitgeweken. De koopvaarders hadden zich verzameld in de neutrale haven van Bergen in Noorwegen. Ook de retourvloot van de VOC uit Indië was hier terecht gekomen. Een Engels eskader kreeg hier lucht van en probeerde tevergeefs de VOC vloot te veroveren (slag bij Bergen).

Gevecht in de haven van Bergen 12 augustus 1665.

Hulp vloot
Eind augustus 1665 werd in Nederland een grote vloot (90 schepen) in zee gebracht onder Michiel de Ruiter. Hij zou de rijke koopvaarders vloot ophalen. De beide Sint Paulus schepen maakten onderdeel uit van die vloot. De Sint Paulus van Enkhuizen was ingedeeld in het eskader van adm. Tjerk Hidde de Vries. De tweede Sint Paulus van Zeeland in het eskader van Tromp. (Brandt 407)
Op 30 augustus kwam de hulpvloot bij Bergen aan. Een week later verliet de gecombineerde vloot Bergen met bestemming Nederland.

Storm
Op 9 september brak een grote storm uit. De vloot raakte verstrooid. De Engelsen maakte hiervan gebruik en wisten nog een aantal VOC schepen te veroveren. Brandt verhaalt dat de twee Sint Paulus een paar dagen na de storm vlak bij het Vlie per ongeluk tussen de Engelse vloot terecht kwamen en werden veroverd.

de vier oorlogscheepen, genoemt het huis te Zwieten, de Geldersche Ruiter, de Sint Paulus van Zeelandt, en de Sint Paulus van Enkhuizen, die gevoert werden door de Kapiteinen Karsten Krynszoon de Rechtere, Evert van Gelder, Cornelis Tomaszoon, en Jan Raap, waaren den achtienden der maandt, naa den zwaaren storm, (Brandt 434)

De Sint Paulus van Enkhuizen werd tijdens deze actie veroverd en verbrand.

In een andere bron komen we Jan Raap tegen op het schip Stavoren.³

Brieven De Witt

*) Een Brits vloot eskader onder Teddyman probeerde de haven van Bergen binnen te dringen. De VOC vloot onder de Pieter de Bitter wist dit te voorkomen (Van Dam, I 18)

Bewapening: 44

• Leven en bedrijf van den vermaarde zeeheld Cornelis Tromp, 248.
• Het leven en het bedrijf van den Heere Michiel de Ruyter.