De Hr. Ms. K XI was een Nederlandse onderzeeboot van de K XI-klasse. Net als alle andere K onderzeeboten werd de K XI door het Nederlandse ministerie van Koloniën als patrouilleschip voor Nederlands-Indië (Indonesië) aangeschaft. Op 28 december 1925 arriveerde de K XI in Nederlands-Indië.

Begin 1941 was de K XI ingedeeld bij de 2e divisie van het onderzeeboot flottielje in Nederlands-Indië. Naast de K XI waren K X, de K XII en de K XIII onderdeel van de 2e divisie gestationeerd in Surabaja.

Worsley and Green 2019

De K XI afgemeerd in Makassar voor WW II

Tweede Wereldoorlog
Van 8 december 1941 tot 23 januari 1942 viel de K XI onder Brits operationeel commando ze was gestationeerd in Singapore en voerde patrouilles uit oostelijk van Malaya (nu onderdeel van Maleisië). V.a. 23 januari was ze weer gestationeerd in Nederlands Indië. Wegens motorpech tot 5 februari in onderhoud in Surabaja. Hierna voerde het schip maar één patrouille uit ten westen van Sumatra.

Vlucht
Na de bezetting van Nederlands-Indië vluchtte de K XI op 28 februari naar Colombo (Sri Lanka). Tijdens de tocht naar Colombo pikte de K XI in 13 overlevenden op van de Australische mijnenveger HMAS Yarra (II). Daarnaast werden  nog vier overlevenden van het Britse bevoorradingsschip Anking en 1 van het Nederlandse koopvaardijschip Parigi. Van deze 18 opgepikte drenkelingen overleefde 1 man de tocht naar Colombo niet.

Onder Brits commando
In Colombo viel de K XI weer onder Brits operationeel commando. Tot 16 april 1942 voerde de K XI tweemaal een patrouille uit op de Indische Oceaan. Van april 1942 tot februari 1945 werd het schip als doelschip gebruikt door de Royal Navy en de Royal Indian Navy bij ASW- en ASDIC-tests.

Op verzoek van de Royal Navy werd de K XI op 20 februari 1945 overgeplaatst naar Fremantle in Australië. In Australië waren manschappen nodig voor het bemannen van nog operationele onderzeeboten. Op 3 maart vertrok de K XI vanuit Trincomalee richting Fremantle waar het schip op 22 maart arriveerde. Begin april 1945, nadat de bemanning was overgeplaatst naar andere schepen, werd de K XI uit dienst genomen.

WA Museum

The K XI hull towed away, 1 sept 1946

Sloop
De K XI werd verplaatst naar de Fremantle North warf waar 40 ton loodballast werd afgevoerd, de batterijen, interne leidingen en propellers werden verwijderd. Het schip werd vervolgens afgemeerd aan North Wharf.  Het schip lekte door de sloop zo erg dat het ter plaatse zonk. Het kostte weken om het schip weer drijvende te krijgen. Uiteindelijk werd het schip weer gelicht op 29 juni 1946 om de motoren te ontmantelen. Daarna werd het casco weggesleept en in september 1946 definitief afgezonken. Dit afzinken zou gebeurd zijn op een speciaal daarvoor aangewezen dumpplaats; Commonwealth Area No.7 in the Rottnest Ship’s Graveyard

WA Museum

This is almost 3 nm southeast from the boundary of the designated Rottnest Deepwater Graveyard and in much shallower waters

Site ontdekking 
Op 1 januari 2025 werd de onderzeeër K XI ontdekt door Andrew Oakeley (WreckSploration), David Jackson (Diving WA Shipwrecks) en Patrick Morrison (WA Museum). De locarie was niet in het Deepwater gravyard maar bijna 3 nm ten zuidoosten van de grens van het aangewezen Rottnest Deepwater Graveyard en ook nog eens in veel ondieper water.

WA Museum

Op 11 januari 2025 is de site in kaart gebracht door het technische duikteam van WreckSploration. *

*) Dit veldwerk werd mede financieel ondersteund door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. Het International Maritime Heritage Team beheert wereldwijd scheepswrakken die banden hebben met Nederland (Manders et al 2022).

Gebouwd: scheepswerf Feijenoord, Rotterdam.

In dienst gesteld: 24 Maart 1925
Uit dienst: 12 april 1945

Dimensies: 66.7 m x 6.15 m x, 3.78 m 
Waterverplaatsing: 688 ton boven water, 828 ton onder water
Voortstuwing: twee 1,200 bhp M.A.N. diesel motoren.
Twee 327 bhp electro motoren
Bereik: 6,500 km / 8 knopen boven water, 46km/ 8 knopen onder water.
Max. snelheid: 17 knopen boven water,, 8 knopen onder water,
Bewapening: 6 x torpedo buizen (2 x 21 inch boeg buizen, 2 x 17.7 inch boeg buizen , 2 x 17.7 inch achtersteven buizen) 1 x 88 m Bofors gun 1 x 12.7mm machine gun 
Bemanning: 31

Site name K XI Submarine (Site 45, Rottnest Deepwater Graveyard).

Download report (Report356 pdf)

Juridische bescherming 
De K XI is een historisch scheepswrak. Historische scheepswrakken in Australische wateren van meer dan 75 jaar oud worden automatisch beschermd door de Commonwealth Underwater Cultural Heritage Act 2018. Recreatief duiken op het wrak is toegestaan zonder dat hiervoor een vergunning vereist is, maar het is een overtreding om enig deel van het wrak te beschadigen, te verstoren of te verwijderen.

• defensieweb
• Patrick Morrison, David Jackson, Andrew Oakeley, Aurora Philpin, Martijn Manders, Ross Anderson (2025)
  Dutch K XI Submarine (1925-1946) discovered off Wadjemup Rottnest Island, Perth
  Report No. 356 - Western Australian Museum